Hoogte toeristenbelasting Amsterdam roept vragen op

Amsterdam is veruit de duurste Europese stad als het om toeristenbelasting gaat, zo blijkt uit recent cijfers. In steden als Milaan en Berlijn is de toeristenbelasting tientallen euro’s lagen. ‘Dit is niet te verklaren’, luidt de alarmerende reactie van een bekende Amsterdamse hotelier.

Uit een uitgebreide analyse van Holidu, een boekingsportaal voor vakantiehuizen, blijkt dat Amsterdam de nummer één is als het gaat om het berekenen van toeristenbelasting. In Amsterdam betalen hotelbezoekers 12,5 procent van de totale waarde van hun boeking. Dat loopt dus flink in de papieren.

Een overnachting in een Amsterdams hotel wordt al snel 15 tot 20 euro duurder vanwege de 12,5 procent toeristenbelasting. In Berlijn is dat 7 euro, in Milaan en Rome 6 euro. Europese steden hanteren verschillende rekenmethodes zoals een percentage, een vast bedrag of een seizoensgebonden tarief.

De bekende Amsterdamse hotelier Remco Groenhuijzen, tegenwoordig general manager bij Mövenpick Hotel Amsterdam City Centre, vindt het niet te verklaren aan gasten en trekt de betrouwbaarheid van de gemeente Amsterdam in twijfel. Tijd voor een vraaggesprek.

Wat merkt u in de praktijk van de toeristenbelasting van 12,5% in Amsterdam? Krijgt u vaker vragen of klachten van gasten over het hoge bedrag?
‘Toeristenbelasting is een vervelende nabrander op het moment dat de gast uitcheckt. Gasten die veel reizen zijn op de hoogte maar verwachten een bedrag van een paar euro per persoon per nacht. Als je tegenwoordig na een paar nachten in een Amsterdams wat meer upscale hotel verblijft en dan nog meer dan 100 euro moet aftikken, hebben ze daar zeker een mening over. Men begrijpt niet dat zij dit bedrag moeten betalen om de reden dat Amsterdam toeristen wil weren. Een contradictio in terminis.’

In steden als Milaan en Berlijn ligt de toeristenbelasting ruim onder de 8 euro per nacht, terwijl gasten in Amsterdam soms tientallen euro’s extra betalen. Hoe verklaart u dat verschil?
‘Dat is niet te verklaren. De hoogte van de toeristenbelasting is gebaseerd op lucht. Het gaat naar “algemene middelen” en er behoeft geen verantwoording voor worden afgelegd. Wat we wel zien, en dat komt ook wel aan de orde in het onderzoek, is dat andere gemeente naar Amsterdam kijken om hun financiële tekorten aan te zuiveren en ook in rap tempo de toeristenbelasting verhogen. In Europa is het ook een ratjetoe aan regelingen. Europa stelt allemaal regels op die overal gelden maar op dit vlak doet elke gemeente maar wat.’

De gemeente zegt dat deze belasting nodig is voor het bestrijden van overtoerisme en voor stedelijk onderhoud. Vindt u dat dit de verantwoordelijkheid van de hotelgast moet zijn?
‘In principe is toeristenbelasting bedacht om de toerist mee te laten betalen aan het onderhoud van de voorzieningen in de stad. Dit zou in verhouding moeten staan met de gemaakte onderhoudskosten. Maar zoals eerder aangegeven is er geen berekening die hier ten grondslag aan ligt. Om als voorbeeld te geven werd er in 2018 zo’n 84 miljoen euro aan toeristenbelasting opgehaald en in 2025 is dat 260 miljoen. Onduidelijk waar deze verhoging vandaan komt.’

‘Amsterdam geeft aan de belasting te gebruiken om toeristen te weren. Juridisch gezien wordt de belasting gebruikt om te sturen op aantallen wat niet mag. Frappant is dat de overnachtende bezoeker dus ook voor de dagbezoeker betaalt. Die laatste wordt vrijgesteld van betaling omdat men geen heffingsmethodiek heeft. Schandalig en oneerlijk omdat 60% van de toeristen in Amsterdam dagbezoekers zijn. Belastingdruk zou evenredig verdeeld moeten zijn. We praten aldoor over toeristenbelasting, terwijl het woord zou moeten worden vervangen voor overnachtingsbelasting. Als je voor een zakelijk bezoek naar de stad komt betaal je net zo goed mee.’

Heeft de hoge belasting invloed op de boekingen of het type gasten dat u ontvangt? Merkt u een verschuiving naar andere steden of goedkopere accommodaties?
‘We merken het vooral in het zakelijk groepssegment. Ik bedoel hiermee (associatie) congressen die vaak elk jaar op een andere locatie in Europa of ergens in de wereld worden gehouden. Men vergelijkt dan steden met elkaar. Als voorbeeld: wij verloren een congres in ons hotel aan Berlijn omdat men schrok dat ze in totaal 22 duizend euro aan toeristenbelasting moesten betalen in Amsterdam. Veel steden sponsoren vaak dit soort congressen om naar hun stad te komen vanwege de enorme economisch spin off. Amsterdam straft ze af voor hun komst.’

Wat zou u als ondernemer tegen de gemeente willen zeggen over deze belastingdruk? En wat zou een redelijker tarief zijn volgens u?
‘Naar onze mening moet de overheid een betrouwbare partner zijn. Door jaar op jaar je belasting te verhogen en de methodiek aan te passen weet niemand waar hij aan toe is en dat geeft onzekerheid voor vooral de congresmarkt die een paar jaar van tevoren boekt. De belasting zou een redelijk geoormerkt bedrag moeten zijn waardoor wij de gemeente ook kunnen controleren.’

‘Daarnaast moet men gaan kijken om ook de dagbezoeker te belasten en zo een eerlijk speelveld te creëren. In New York heb je gewoon een city tax, die op alle verkopen wordt geheven. In navolging van Amsterdam gaat nu ook de regering de hotels als melkkoe gebruiken door de BTW volgend jaar te verhogen naar 21%. Een gast betaald straks 33,5% belasting op een overnachting wat eigenlijk een eerste levensbehoefte is omdat bij de wet iedereen slaap en een veilige plek om te rusten nodig heeft. Ik slaap nu al slecht als in aan 2026 denk……’

ChefsFriends wordt mede mogelijk gemaakt door ‘De vrienden van…’: Kesbeke Fijne Tafelzuren, Bourgondisch Lifestyle, Chaîne des Rôtisseurs, Nice to Meat, Schmidt Zeevis, la Fève chocolade en desserts, Grape ‘N’ Green en R & R media en advies. Ook vriend worden? Stuur een e-mail naar richard@chefsfriends.nl of rik@chefsfriends.nl.